4 มิติ ศาสตร์ชีวิตองค์รวมเพื่อความมั่นคงยั่งยืน

เราตระหนักดีว่า การพัฒนาที่ยั่งยืนต้ององค์รวม แล้ว “องค์รวมของความมีชีวิต” คืออะไร 

 

เมื่อเอ่ยคำว่า “องค์รวม” โดยหลักการแล้วก็คือ เรากำลังถามว่าชีวิตคืออะไร มีธรรมชาติเป็นอย่างไร อะไรคือองค์ประกอบของชีวิตที่ไม่ว่าจะพิจารณาในระดับตนเอง ครอบครัว องค์กร หรือสังคม ก็มีเหมือนกันหมด ไม่มียกเว้น และที่สำคัญองค์ประกอบเหล่านั้นเชื่อมโยงกันอย่างไร จึงผุดขึ้นมาเป็นสังคมมนุษย์โลกในทุกวันนี้

​

เมื่อพิจารณาไปรอบๆ ตัว เราพบความจริงว่า สรรพชีวิต ทั้งตนเอง ครอบรัว องค์กร หรือสังคม ล้วนมีธรรมชาติร่วมกันอยู่
4 มิติ กล่าวคือ จิตใจ ปัญญา อารมณ์ และพฤติกรรม 

 

เมื่อกล่าวถึงจิตใจ ปัญญา อารมณ์ และพฤติกรรม ในอีกความหมายหนึ่งก็คือ กรอบความคิด มุมมองเชิงระบบ ตัวตน
และภาวะผู้นำ

 

มิติแรกคือ กรอบความคิด 

เมื่อพูดถึงกรอบความคิด หรือ Mindset มันก็คือภาพในใจ กรอบความคิดเป็นที่มาของศักยภาพภายใน ในรูปของแรงบันดาลใจ แรงขับเคลื่อนภายใน ตลอดจนทัศนคติ ค่านิยม และความเชื่อ อันเป็นพื้นฐานสำคัญต่อการยกระดับความสามารถในการ
นำตนเองเชิงรุก และด้วยภาพเป้าหมายเดียวกันและค่านิยมร่วม ทีมงานจึงสอดคล้องไปในแนวเดียวกัน

 

มิติที่สองคือ มุมมองเชิงระบบ

เมื่อพูดถึงมุมมองเชิงระบบ ทำให้เห็นความจริงว่า สรรพสิ่ง (รวมทั้งตัวปัญหาและกระบวนการแก้ปัญหา) คือ ระบบที่เกิดจากการเชื่อมโยงขององค์ประกอบ และตัวมันเองยังเชื่อมโยงกับระบบอื่นๆ ทั้งในระดับทีเล็กกว่าและใหญ่กว่าอย่างสลับซับซ้อน
เกิดเป็นระบบเชิงซ้อน (Complex Entity) ขึ้น 

 

แนวคิดเชิงระบบจึงช่วยการมองภาพเชิงองค์รวม หรือความเป็นทั้งหมดที่สะท้อนถึงการผุดขึ้นขององค์ความรู้และกระบวนการเรียนรู้และความคิดสร้างสรรค์ ที่สามารถนำไปใช้แก้ปัญหาเชิงซ้อน และสร้างสรรค์นวัตกรรมที่มีคุณค่าเชิงเศรษฐกิจ 

 

แนวคิดเชิงระบบเป็นที่มาของปัญญา และการสร้างองค์กรให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้

 

มิติที่สามคือ ตัวตน

เมื่อพูดถึงตัวตน ตัวตนต้องการการยอมรับ ต้องการคุณค่าและความหมาย 

 

เมื่อพิจารณาตัวตนในระดับบุคคล การเห็นคุณค่าตนเองจึงเป็นที่มาของความมั่นคงทางอารมณ์ ความมั่นคงภายใน
และความเชื่อมั่นในตนเอง ความยืนหยัด ทนทาน บุคคลจึงสามารถพัฒนาและขับศักยภาพตนเองออกมาได้อย่างเต็มที่
รวมทั้งความสามารถในการปรับฟื้นคืนสภาพตนเองให้มีความเข้มแข็ง 

 

เมื่อพิจารณาตัวตนในระดับระหว่างบุคคล การเห็นคุณค่าในความแตกต่างนำไปสู่การเปิดใจกว้างรับฟัง เกิดความเข้าใจ
ความไว้วางใจ ความเชื่อมั่นและศรัทธาระหว่างกัน ภาวะนี้เท่านั้น ทีมงานจึงเข้มแข็ง สามารถขับศักยภาพและสร้างพลังร่วมได้อย่างเป็นหนึ่งเดียว

 

มิติที่สี่คือ ภาวะผู้นำ

เมื่อพูดถึงภาะผู้นำ ธรรมชาติอันเป็นเบื้องหลังของภาวะผู้นำคือ การเห็นคุณค่าและความหมายของความเป็นมนุษย์
ภาวะผู้นำจึงมิได้หมายถึงตำแหน่งผู้นำ แต่สะท้อนมาจากการเห็นคนเป็นมนุษย์ เห็นคุณค่าของความมีชีวิตในทุกความสัมพันธ์ เมื่อบุคคลใดก็ตามได้รับการยอมรับ เขาจึงให้การยอมรับตอบ ภาวะผู้นำจึงเกิดขึ้น สามารถนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงอย่างมี
ส่วนร่วม สร้างทีมงานให้สอดคล้องไปในทิศทางเดียวกันอย่างเป็นเอกภาพหนึ่งเดียว 

 

ธรรมชาติทั้ง 4 มิตินี้เชื่อมโยงอย่างเป็นหนึ่งเดียว ส่งผลซึ่งกันและกันไม่อาจแยกออกจากกันได้ ดังนั้น การพัฒนาเพื่อความสมดุล เข้มแข็ง มั่นคงยั่งยืนจึงต้องพัฒนาทั้ง 4 มิติ อย่างเป็นองค์รวม 

 

จากความเข้าใจดังกล่าว มาถึงคำถามที่ท้าทายว่า ท่านจะนำความเข้าใจในมิติทั้ง 4 ดังกล่าว เพื่อใช้ก้าวข้ามการพัฒนาแบบเดิมๆ อย่างแยกส่วน มาเป็นการไปพัฒนาศักยภาพมนุษย์อย่างเป็นองค์รวม ให้สามารถปรับกรอบความคิด คิดเชิงระบบ
มีความมั่นคงทางอารมณ์ และมีภาวะผู้นำ เพื่อสร้างทีมงานให้สอดคล้องเป็นหนึ่งเดียว มีความสมดุล เข้มแข็ง มั่นคงยั่งยืน
เพื่อบรรลุเป้าหมายอย่างเป็นเอกภาพได้อย่างไร